Biến động giá cà phê do chiến tranh: Lợi thế của cà phê Việt Nam so với Brazil, Colombia

Hiện nay, chiến tranh, xung đột chính trị và khủng hoảng logistics đang khiến cho giá cà phê thế giới biến động. Điều này ảnh hưởng đến chuỗi cung ứng và nguồn cung toàn cầu. Trong bối cảnh đó, Việt Nam đang khẳng định vai trò của mình trên thị trường xuất khẩu cà phê so với Brazil và Colombia.

Tổng Quan Giá Cà Phê Thế Giới Trong Bối Cảnh Biến Động

Giá cà phê thế giới ghi nhận mức giảm sâu từ đỉnh cao của năm ngoái. Tính đến tháng 4/2026, giá Arabica và Robusta đã giảm lần lượt 32% và 41,6% so với mức đỉnh vào tháng 2/2025 do áp lực dư cung chiếm ưu thế trên thị trường.

Đến giai đoạn giữa năm 2026 thì mức giá đang giảm rõ rệt. Cụ thể giá cà phê Arabica giao dịch quanh mức 270 – 275 US Cents/pound trên sàn ICE Futures US (New York) giảm khoảng 24 – 30% so với cùng kỳ năm trước. Thị trường cũng đang phản ánh triển vọng thu hoạch kỷ lục của Brazil và cải thiện nguồn cung từ Việt Nam.

Tuy nhiên, biến động về giá cà phê trên thế giới vẫn tăng cao do: Rủi ro thời tiết, biến đổi khí hậu và các yếu tố chính trị, đầu cơ tài chính. Thị trường cà phê toàn cầu 2026 đang chuyển sang giai đoạn cân bằng hơn nhưng vẫn còn nhạy cảm với các cú sốc cung. Giá được dự báo sẽ biến động trong biên độ rộng hơn so với giai đoạn trước đây.

Vì Sao Chiến Tranh Làm Giá Cà Phê Biến Động?

Chiến tranh gây ra những biến động mạnh về giá cà phê bởi các lý do như sau:

• Tăng chi phí vận chuyển và logistics: Xung đột tại Trung Đông và việc đóng cửa eo biển Hormuz buộc tàu phải đi vòng qua châu Phi. Thời gian vận chuyển tăng từ 10 – 14 ngày và chi phí vận chuyển tăng cao cùng bảo hiểm hàng hóa tăng vọt.
• Tăng giá năng lượng và phân bón: Chiến tranh làm giá dầu thô tăng cao dẫn đến chi phí vận chuyển, sấy khô và chế biến cà phê tăng. Chiến tranh Nga – Ukraine, chiến sự ở Trung Đông và việc đóng cửa eo biển Hormuz còn làm gián đoạn nguồn cung phân bón thúc đẩy chi phí sản xuất tăng cao.
• Gián đoạn chuỗi cung ứng: Xung đột ở các nước sản xuất có thể làm gián đoạn quá trình thu hoạch và xuất khẩu trực tiếp.
• Biến động tiền tệ và thương mại: Chính chiến tranh làm đồng tiền các nước sản xuất cà phê mất giá nên nông dân bán với giá cao hơn để bù đắp lại.

Vai Trò Của Brazil, Việt Nam Và Colombia Trong Thị Trường Cà Phê

Brazil, Việt Nam và Colombia là ba nhà sản xuất và xuất khẩu cà phê hàng đầu thế giới, chiếm đến 60% sản lượng cà phê toàn cầu. Mỗi quốc gia đều nắm giữ một vai trò chiến lược riêng biệt, định hình nên cán cân cung – cầu, giá cả và xu hướng phối trộn của các nhà máy rang xay toàn cầu. 

Vai trò của Brazil

Brazil chính là ông lớn thống lĩnh thị trường với sản lượng khoảng 70 triệu bao chiếm gần 40% sản lượng của thế giới. Với cà phê Brazil gồm 2 loại chính là Arabica chiếm 70 – 75% sản lượng còn lại là Robusta. Brazil không chỉ dẫn đầu về quy mô mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến giá cà phê thế giới. Nhờ sở hữu công nghệ trồng trọt hiện đại, quy mô lớn, chuỗi cung ứng chuyên nghiệp, Brazil cung cấp đa dạng các loại cà phê từ thông thường đến loại cao cấp.

Vai trò của Việt Nam

Việt Nam là nhà sản xuất và xuất khẩu cà phê thứ 2 trên thế giới với sản lượng sản xuất cà phê của Việt Nam lên tới 31 triệu bao. Còn sản lượng xuất khẩu khoảng 27 triệu bao trong cùng niên vụ. Việt Nam chuyên về cà phê Robusta, là nguồn cung Robusta lớn nhất thế giới.

Loại cà phê này được sử dụng rộng rãi trong cà phê hoà tan và các loại blend espresso. Với chi phí sản xuất cạnh tranh và năng suất cao, Việt Nam đóng vai trò quan trọng trong phân khúc cà phê giá trung bình đến loại chất lượng cao.

Vai trò của Colombia

Với Colombia nổi tiếng với chất lượng cà phê Arabica cao cấp với sản lượng cung cấp 14 triệu bao chiếm 8% thị phần thế giới. Colombia tập trung vào Arabica chất lượng cao. Nhờ điều kiện khí hậu thuận lợi và hệ thống quản lý nghiêm ngặt, cà phê Colombia có hương vị đặc trưng, ổn định và được ưa chuộng mạnh.

Tác Động Của Chiến Tranh Đến Cà Phê Việt Nam

Chiến tranh và xung đột địa chính trị không diễn ra trực tiếp trên lãnh thổ Việt Nam nhưng vẫn gây ra những tác động gián tiếp đáng kể đến ngành cà phê. Tác động rõ rệt nhất là sự gia tăng giá dầu và chi phí logistics. Khi giá nhiên liệu tăng các tuyến vận tải biển bị gián đoạn dẫn đến chi phí vận chuyển tăng theo.

Bên cạnh đó, giá phân bón, thuốc bảo vệ thực vật và vật tư nông nghiệp cũng biến động mạnh trong các giai đoạn bất ổn chính trị. Nhiều nguyên liệu sản xuất phân bón trên thế giới phục thuộc vào khí đốt, dầu mỏ hay nguồn cung từ các quốc gia đang xảy ra. Khi giá dầu tăng, chi phí canh tác của nông dân cũng tăng theo ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả sản xuất cà phê.

Tuy nhiên, bên cạnh những thách thức, Việt Nam vẫn sở hữu nhiều lợi thế để duy trì vị thế trên thị trường quốc tế:

• Nguồn cung Robusta lớn
• Sản lượng ổn định
• Hệ thống xuất khẩu mạnh
• Giá cạnh tranh hơn nhiều quốc gia khác.
• Nhu cầu Robusta tăng mạnh trên toàn cầu.

Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn khó khăn, các nhà máy rang xay có xu hướng tối ưu chi phí bằng cách tăng tỷ lệ sử dụng Robusta trong công thức phối trộn. Điều này giúp nhu cầu đối với cà phê Robusta Việt Nam tiếp tục gia tăng.

Tác Động Của Chiến Tranh Đến Cà Phê Brazil

Là quốc gia sản xuất và xuất khẩu cà phê hàng đầu trên thế giới nên mọi biến động đều ảnh hưởng mạnh đến giá cà phê toàn cầu. Khi chiến tranh làm cho giá nguyên liệu, chi phí vận chuyển tăng cao thì giá xuất khẩu cà phê cũng tăng theo.

Đặc biệt, chiến tranh Nga – Ukraine là yếu tố lớn nhất ảnh hưởng đến Brazil. Nga và Belarus chiếm 50% nguồn cung cấp phân bón cho Brazil. Chiến tranh nổ ra khiến giá phân bón tăng cao đẩy mạnh chi phí sản xuất cà phê. Xung đột ở Trung Đông cũng làm giá năng lượng và một số phân bón tăng cao thêm gánh nặng cho nông dân Brazil.

Tác Động Của Chiến Tranh Đến Cà Phê Colombia

Colombia dù không tham gia trực tiếp vào các cuộc chiến tranh lớn nhưng ngành cà phê vẫn chịu nhiều tác động như:

• Tăng chi phí sản xuất do phân bón và năng lượng do chiến tranh Nga – Ukraine.
• Gián đoạn logistics và vận chuyển xuất khẩu do căng thẳng Trung Đông buộc tàu phải đi vòng quanh Châu Phi.
• Rủi ro thương mại vì chiến tranh tạo bất ổn toàn cầu dẫn đến đầu cơ mạnh trên sàn giao dịch khiến giá cà phê Arabica biến động mạnh.
• Một số vùng trồng cà phê của Colombia chịu ảnh hưởng từ xung đột vũ trang nội bộ làm tăng rủi ro cho nông dân.

So Sánh Cà Phê Việt Nam Với Brazil Và Colombia

Tiêu chí so sánh	Cà phê Việt Nam	Cà phê Brazil	Cà phê Colombia
Chủng loại chủ lực	Robusta	Arabica	Arabica
Phân khúc thị trường và ứng dụng	Phù hợp cho cà phê hoà tan và espresso blend và ứng dụng trong ngành cà phê thương mại đại chúng hoặc nguyên liệu chế biến công nghiệp	Từ phân khúc đại trà đến cao cấp, rang xay thương mại, specialty coffee	Phân khúc cao cấp, specialty coffee, cà phê đặc sản đơn vùng
Lợi thế cạnh tranh	Giá cả cạnh tranh và nguồn cung ổn định	Quy mô sản xuất rất lớn	Hương vị đặc trưng
Năng lực Logistics	Hệ thống cảng biển và xuất khẩu phát triển, thuận lợi tiếp cận thị trường châu Á	Năng lực vận chuyển và xuất khẩu quy mô lớn nhất thế giới, mạng lưới logistics phục vụ khối lượng hàng hóa rất lớn	Hệ thống cảng biển kết nối cả Caribe và Thái Bình Dương, thuận lợi cho xuất khẩu Arabica chất lượng cao nhưng chịu áp lực từ địa hình đồi núi và chi phí vận chuyển nội địa
Ưu thế trong giai đoạn biến động	Rất cao	Chịu áp lực lớn từ biến động giá toàn cầu	Chịu áp lực về chi phí ở phân khúc cao cấp

Tám Trình Coffee: Nhà Máy Chế Biến Và Xuất Khẩu Cà Phê Nhân Xanh Tại Lâm Đồng

Tám Trình Coffee là nhà máy chế biến và xuất khẩu cà phê nhân xanh tại Lâm Đồng, cung cấp các dòng Robusta, Fine Robusta và Arabica cho thị trường quốc tế. Với hệ thống chế biến hiện đại, Tám Trình có thể áp dụng nhiều phương pháp sơ chế như: Washed, Natural và Honey Process để đáp ứng nhu cầu đa dạng của các nhà máy rang xay….

Doanh nghiệp hiện liên kết với hơn 3000 hộ nông dân tại Tây Nguyên, giúp đảm bảo nguồn cung luôn ổn định, kiểm soát chất lượng từ vùng nguyên liệu và gia tăng khả năng truy xuất nguồn gốc. Nhờ đó, Tám Trình Coffee đã trở thành đối tác tin cậy của nhiều nhà nhập khẩu, thương nhân và rang xay hơn 20 quốc gia trên thế giới.

Kết luận

Như vậy, chiến tranh đang tạo ra nhiều thay đổi lớn về giá cà phê toàn cầu. Trong bối cảnh đó, Việt Nam ngày càng khẳng định vai trò quan trọng nhờ nguồn cung ổn định, lợi thế Robusta và năng lực xuất khẩu mạnh. Đây cũng là cơ hội để các doanh nghiệp cà phê Việt Nam mở rộng thị phần và nâng cao vị thế trên thị trường quốc tế. 

FAQ: Biến Động Giá Cà Phê Do Chiến Tranh

Vì sao chiến tranh làm giá cà phê tăng?

Chiến tranh làm tăng chi phí vận chuyển, nhiên liệu và bảo hiểm hàng hoá, đồng thời gây gián đoạn chuỗi cung ứng toàn cầu nên giá cà phê thường biến động mạnh.

Quốc gia nào ảnh hưởng lớn nhất đến giá cà phê thế giới?

Brazil là quốc gia có ảnh hưởng lớn nhất do sở hữu sản lượng cà phê hàng đầu thế giới đặc biệt là Arabica.

Việt Nam có lợi thế gì trong giai đoạn giá cà phê biến động

Việt Nam có lợi thế về nguồn cung Robusta lớn, giá cạnh tranh, sản lượng ổn định và năng lực xuất khẩu mạnh.

Vì sao nhu cầu Robusta đang tăng

Có nhiều nhà máy đang tăng sử dụng Robusta để tối ưu chi phí sản xuất trong bối cảnh giá Arabica và chi phí logistic tăng cao.